Mechanizm podzielonej płatności już od 1 listopada 2019 roku

Przypominamy, że od 1 listopada 2019 roku obowiązuje mechanizm podzielonej płatności (MPP). Wciąż jednak pojawia się wiele pytań i wątpliwości na temat sposobu jego działania i wynikających z wprowadzonych zmian obowiązków dla podatników.

Mechanizm Podzielonej Płatności został wprowadzony celem eliminowania oszustw polegających na unikaniu płacenia należnego podatku VAT. Ma też stanowić ochroną dla uczciwych podatników, którzy mogliby zostać nieświadomie uwikłani w takie oszustwa.

Czytaj więcej

Mały ZUS plus – składki od dochodu

Obecnie trwają konsultacje publiczne projektu ustawy, który ma wprowadzić tzw. Mały ZUS plus. Ma to być modyfikacja obowiązującego obecnie, a wprowadzonego od 1 stycznia bieżącego roku programu, określonego jako Mały ZUS. Projekt zakłada możliwość płacenia przez najmniejsze podmioty gospodarcze składek na ubezpieczenia społeczne liczonych od dochodu. Ma to odciążyć ich budżety średnio o kilkaset złotych miesięcznie.

Wprowadzony z początkiem tego roku Mały ZUS pozwala na naliczanie składek na ubezpieczenia społeczne proporcjonalnie od przychodu. Mogą korzystać z niego przedsiębiorcy, których przychód w 2018 r. nie przekroczył 63.000 zł w skali roku. Zgodnie z danymi z ZUS dotychczas chęć skorzystania z ulgi zgłosiło ponad 180.000 osób. Jednak przedstawiciele przedsiębiorców sugerowali konieczność rozszerzenia programu i objęcia ulgą szerszej grupy beneficjentów. Rozwiązaniem miałoby być naliczanie składek proporcjonalnie od dochodu, a nie – jak jest dotychczas – od przychodu.

Czytaj więcej

Spis z natury na koniec roku podatkowego

Spis z natury na koniec roku

Przedsiębiorcy prowadzący podatkową księgę przychodów i rozchodów mają obowiązek sporządzania na koniec roku spisu z natury. Taki spis sporządza się też niekiedy w innych sytuacjach. Kiedy dokładnie? Precyzuje to Rozporządzenie Ministra Finansów z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz.U. Nr 152 poz. 1475 z późn. zm.).

Sporządzanie remanentu, czyli spisu z natury, jest ważne, ponieważ ten jest brany pod uwagę przy obliczaniu dochodu z działalności gospodarczej. Niezwykle istotne jest więc jego prawidłowe wykonanie. Popełnione pomyłki mogą skutkować błędnie wypełnioną deklaracją PIT.

Czytaj więcej

Oplata skarbowa z uwolnienie VAT

Opłata skarbowa za uwolnienie środków VAT

Obowiązek podzielonej płatności, czyli split payment został wprowadzony ponad rok temu. Nikt nie wspominał wtedy o konieczności ponoszenia przez przedsiębiorców z tego tytułu dodatkowych opłat. Wręcz przeciwnie – miało to być rozwiązanie bezpłatne, ograniczające nadużycia ze strony nieuczciwych przedsiębiorców. Tymczasem na dodatkowe koszty zostali narażeni także ci, którzy postępowali całkowicie uczciwie.

Dodatkowy koszt, o którym piszemy w artykule, to opłata skarbowa, która wiąże się z uwolnieniem środków zgromadzonych na rachunku VAT przedsiębiorcy. Zgodnie z pierwotnymi zapowiedziami podzielona płatność nie miała pociągać ze sobą dodatkowych kosztów dla przedsiębiorcy. I rzeczywiście, w ustawie o VAT nie ma żadnych zapisów, które wskazywałyby na konieczność wnoszenia takiej opłaty. W niektórych gminach urzędnicy dopatrzyli się jednak stosowanych przepisów w ustawie o opłacie skarbowej. Powołując się na nie, pobierają opłatę w wysokości 30 zł za uwolnienie zgromadzonych na koncie VAT środków.

Czytaj więcej

Wypłata środków z PPK - Pracowniczych Planów Kapitałowych

Wypłata środków z PPK przed i po 60 roku życia – zasady

Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK) to nowy system oszczędzania przeznaczony dla pracowników, wprowadzony Ustawą z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (Dz.U. 2018 poz. 2215). W założeniu ustawodawcy ma on pomóc pracownikom w oszczędzaniu na przyszłą emeryturę. W przypadku tego projektu fundusze będą gromadzone z trzech różnych źródeł: środków pochodzących od pracownika, pracodawcy oraz od państwa. Zgromadzone na indywidualnym rachunku PPK pieniądze będą jednak należały wyłącznie do pracownika.

Ww. ustawa weszła w życie 1 stycznia 2019 roku. Reguluje między innymi termin wprowadzania PPK w poszczególnych zakładach pracy, uzależniając go od liczby zatrudnionych. Zgodnie z przepisami ustawy jako pierwsze program oszczędzania będą musiały wprowadzić przedsiębiorstwa zatrudniające minimum 250 pracowników. Zostały zobligowane terminem 1 lipca 2019 r. W kolejnym etapie, tj. od 1 stycznia 2020 r. PPK wprowadzą firmy zatrudniające od 50 do 249 pracowników, od 1 lipca 2020 r. zatrudniające od 20 do 49 pracowników, a od 1 stycznia 2021 r. pozostałe podmioty zatrudniające.

Czytaj więcej

Obniżka podatku dochodowego z 18% na 17%

Zmniejszenie podatku dochodowego z 18% na 17%

Zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami ministra finansów od października tego roku obniżono stawkę podatku dochodowego z 18 do 17 proc. Zmiana spowodowała ustalenie nowej skali podatkowej oraz zmniejszenie klina podatkowego, czyli różnicy pomiędzy kosztami, które ponosi z tytułu zatrudnienia pracownika pracodawca, a kwotą, którą pracownik dostaje na rękę.

W dniu 1 października br. weszła w życie ustawa z dnia 30 sierpnia 2019 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2019 poz. 1835). Wynika z niej, że w trzecim kwartale tego roku podatek dochodowy będziemy rozliczać według niższej 17 proc. stawki.

Czytaj więcej

Kasa fiskalna w telefonie

Kasa fiskalna w telefonie komórkowym

Zgodnie z zapewnieniami resortu finansów w 2020 roku będzie istniała możliwość rejestrowania sprzedaży za pomocą aplikacji w smartfonie. Ta będzie mogła zastąpić kasy fiskalne. Oznacza to, że część podatników, zamiast wymieniać kasę fiskalną starego typu na kasę rejestrującą online, będzie mogła zainstalować aplikację pełniącą funkcję takiej kasy w telefonie.

Czytaj więcej

Kasa fiskalna w sklepie internetowym

Kasa fiskalna w sklepie internetowym

Planując rozpoczęcie sprzedaży przez internet, przedsiębiorca powinien sprawdzić, czy obowiązujące prawo obliguje go do rejestrowania transakcji za pomocą kasy fiskalnej. Choć o obowiązku ewidencjonowania sprzedaży przy użyciu kas rejestrujących wiemy od dawna, przepisy w niektórych przypadkach dopuszczały przedmiotowe lub podmiotowe zwolnienia. Wraz z początkiem tego roku przepisy się jednak zmieniły i uprawnionych do takiego zwolnienia jest znacznie mniej podmiotów.

Szczegóły dotyczące obowiązku stosowania kas fiskalnych w bieżącym roku zostały określone w Rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 28 grudnia 2018 r. w sprawie zwolnień z obowiązku prowadzenia ewidencji przy zastosowaniu kas rejestrujących. Akt prawny wszedł w życie z dniem 1 stycznia br.

Kto powinien stosować kasy fiskalne?

Z rozporządzenia jasno wynika, że o obowiązku rejestrowania sprzedaży za pomocą kas fiskalnych możemy mówić wyłącznie w odniesieniu do podmiotów, które zajmują się sprzedażą na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych. Obowiązku takiego nie mają natomiast przedsiębiorcy dokonujący sprzedaży na rzecz podmiotów gospodarczych oraz instytucji.

Co istotne, obowiązek rejestrowania za pomocą kasy fiskalnej może obowiązywać niezależnie od tego, czy sprzedawca jest płatnikiem VAT, czy też nie.

Kto został zwolniony?

Wśród przedsiębiorców, którzy dokonują sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych, jest grupa przedmiotów, które mogą skorzystać ze zwolnienia. Możemy mówić o nim w odniesieniu do podmiotów, które spełniają jeden z poniższych warunków:

  • osiągną obrót ze sprzedaży nieprzekraczający 20 000 zł/rok (licząc proporcjonalnie od dnia pierwszej sprzedaży),
  • dostarczają sprzedawane towary w systemie wysyłkowym (poczta lub przesyłki kurierskie), a zapłatę w całości otrzymują za pośrednictwem poczty, banku albo spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej.

Należy pamiętać, że w tym drugim przypadku, z ewidencji i dowodów dokumentujących zapłatę musi jednoznacznie wynikać, jakiej konkretnie czynności dotyczy zapłata i na czyją rzecz została dokonana. W tym celu powinny się na nich znaleźć dane nabywcy, w tym jego adres.

Jednak nawet w przypadku przedsiębiorcy sprzedającego przez internet i dokonującego dostawy towarów w systemie wysyłkowym istnieją wyłączenia z takiego zwolnienia. O wyjątkach takich szczegółowo mówi § 4 ust. 1 ww. rozporządzenia. Wyłączenia zależne są od rodzaju dostarczanych towarów i świadczonych usług.

Biała lista podatników VAT

Biała lista podatników VAT – najważniejsze informacje

Od 1 września br. dostępna jest tzw. biała lista podatników VAT. Taką nazwą przyjęło się używać w odniesieniu do udostępnionego w formie elektronicznej wykazu podmiotów zarejestrowanych, niezarejestrowanych, wykreślonych oraz przywróconych do rejestru VAT. To jednolity wykaz, który ma umożliwić wykonywanie bezpiecznych transakcji, ułatwić weryfikację kontrahentów oraz ograniczyć nadużycia polegające na wyłudzeniu VAT.

Zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami Ministerstwa Finansów już od 1 września 2019 roku dostępny jest elektroniczny Wykaz podatników VAT. Można go szukać w Biuletynie Informacji Publicznej Krajowej Administracji Skarbowej. Link do wykazu znajdziemy również na stronie Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej.

Czemu służy biała lista podatników VAT?

Biała lista, czyli baza podatników VAT prowadzona przez Krajową Administrację Skarbową (w skrócie KAS) umożliwia szybkie wyszukanie informacji o statusie kontrahenta oraz zwiększa bezpieczeństwo dokonywanych transakcji. Ogranicza też – co ma bardzo duże znaczenie dla fiskusa – ryzyko nieświadomego udziału w oszustwach podatkowych (karuzela VAT).

W prowadzonej przez KAS bazie znajdziemy dane dotyczące podmiotów:

  • zarejestrowanych jako podatnicy VAT czynni;
  • zwolnionych z podatku VAT;
  • niezarejestrowanych;
  • wykreślonych z rejestru;
  • przywróconych jako podatnicy VAT.

Wykaz jest aktualizowany w każdy dzień roboczy, raz na dobę. Jak podaje Ministerstwo Finansów, w zawiązku z aktualizacją bazy, w godzinach od 22.00 do 0.00 z przyczyn technicznych mogą nastąpić utrudnienia w dostępnie do zawartych w niej danych.

Wykaz podatników VAT w CEIDG

W wykazie znajdziemy informacje dotyczące konkretnego kontrahenta na aktualny dzień oraz każdy inny dzień do pięciu lat wstecz, licząc od roku, w którym podatnik jest sprawdzany. Taka weryfikacja zwiększa bezpieczeństwo transakcji i pomaga dochować należytej staranności w biznesie.

Jeżeli przedsiębiorca chce przeprowadzić transakcje z kontrahentem, który nie znalazł się w rejestrze, przed jej dokonaniem powinien zwrócić się do naczelnika urzędu skarbowego z zapytaniem, czy taki kontrahent jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny lub zwolniony. Można też sprawdzić, czy zgodnie z ustawą o VAT nie został zwolniony przedmiotowo lub podmiotowo.

Co znajdziemy w Wykazie podatników VAT?

Biała lista podatników VAT zawiera podstawowe dane dotyczące przedsiębiorców. Znajdziemy na niej między innymi takie informacje, jak:

  • nazwę firmy lub imię i nazwisko przedsiębiorcy,
  • numer NIP,
  • status firmy,
  • numer w KRS,
  • numer REGON,
  • adres siedziby,
  • numer rachunku rozliczeniowego albo imiennego rachunku w SKOK.

W wykazie umieszczone są numery rachunków bankowych otwartych przez przedsiębiorców w związku z prowadzoną przez nich działalnością gospodarczą. Dane dotyczące tych rachunków pobierane są z baz danych Krajowej Administracji Skarbowej.

Wykaz podatników VAT

Konsekwencje dla podatników

Choć nie istnieje formalny obowiązek korzystania z prowadzonej przez KAS bazy, w praktyce zawarte tam informacje mogą uchronić przedsiębiorcę przed nieprzyjemnymi konsekwencjami. Jak pisaliśmy powyżej, Wykaz podatników VAT ma na celu ograniczenie wyłudzeń VAT. Jeśli przedsiębiorca nie zna statusu swojego kontrahenta i nie zweryfikuje w bazie informacji na jego temat (w tym także nr konta bankowego), może – nawet nieświadomie – wziąć udział w karuzeli podatkowej. W takiej sytuacji przy ocenie zachowania należytej staranności w biznesie przez przedsiębiorcę, który nie wiedział, że konkretna transakcja służy oszustwu, będzie brane pod uwagę to, czy korzystał z bazy i zweryfikował w niej swojego kontrahenta. Jak udowodnić, że weryfikacja została dokonana? Wystarczy wygenerować plik pdf zawierający informacje, że wykaz był sprawdzany pod kątem konkretnego kontrahenta na wybrany dzień i zachować go w celach dowodowych w formie elektronicznej lub wydruku.

Choć baza dostępna jest już od września br., jeszcze do końca 2019 roku nie przewidziano konsekwencji dla przedsiębiorców, którzy nie będą z niej korzystać. Jednak już od 1 stycznia 2020 roku wprowadzony zostanie obowiązek zapłaty za faktury o wartości powyżej 15 000 zł na rachunek wyszczególniony w Wykazie podatników VAT, jeśli faktura ta została wystawiona przez czynnego podatnika VAT. Jakie będą konsekwencje, jeśli stanie się inaczej?

Jeżeli przedsiębiorca zapłaci za transakcję, dokonując przelewu na rachunek niezamieszczony w wykazie, nie będzie miał możliwości zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodów. Co więcej, będzie musiał solidarnie ze sprzedawcą ponieść odpowiedzialność za jego zaległości w podatku VAT. Można jednak uniknąć tych konsekwencji, zawiadamiając urząd skarbowy w ciągu 3 dni od dokonania transakcji o tym, że przelew został wykonany na rachunek spoza wykazu, jednocześnie wskazując ten rachunek. Jeżeli natomiast przedsiębiorca zapłaci za fakturę na rachunek spoza wykazu, ale zastosuje przy tym mechanizm podzielonej płatności (split payment), uniknie wówczas solidarnej odpowiedzialności za zaległości w podatku VAT.

Warto zwrócić uwagę, że takie konsekwencje mogą zniechęcić potencjalnych kontrahentów do zawierania transakcji z podmiotami, które nie znalazły się w wykazie lub w przypadku, gdy w wykazie widnieje inny numer rachunku bankowego, od tego, który został podany na fakturze. Dlatego zaleca się, by przedsiębiorcy, którzy przyjmują płatności powyżej 15 000 zł, zweryfikowali w wykazie dane dotyczące prowadzonych przez siebie firm i zwrócili szczególną uwagę na zgodność zamieszczonych tam numerów rachunków bankowych.

Jak znaleźć się na białej liście?

W niektórych przypadkach może się zdarzyć, że wykaz nie będzie zawierał danych na temat przedsiębiorcy. Dotyczy to przede wszystkim podmiotów oczekujących na wpisanie do rejestru VAT albo zwolnionych przedmiotowo lub podmiotowo z obowiązku takiego zgłoszenia.

Warto zwrócić również na to, że informacje dotyczące niektórych przedsiębiorców nie obejmują numerów rachunków bankowych. Dzieje się tak, ponieważ w Wykazie podatników VAT udostępniane są wyłącznie rachunki rozliczeniowe oraz imienne rachunki w SKOK, które zostały otwarte w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Nie znajdziemy w nim natomiast informacji na temat rachunków oszczędnościowo-rozliczeniowe (tzw. ROR), czyli rachunków osób fizycznych, które wykorzystują te konta na potrzeby prowadzonej działalności.

Jeśli natomiast przedsiębiorca posiada konto firmowe, a numer rachunku pomimo wszystko nie został umieszczony w bazie, to prawdopodobnie nie podał go podczas rejestrowania działalności gospodarczej w formularzu zgłoszeniowym CEIDG lub NIP. Co zrobić w takiej sytuacji?

Aby uzupełnić Wykaz podatników VAT o numer rachunku bankowego, przedsiębiorca powinien wpisać go w formularzu zmianowym w CEIDG lub poinformować o nim urząd skarbowy na druku:

  • NIP-8 – dotyczy podmiotów wpisanych do KRS,
  • NIP-2 – dotyczy spółek cywilnych,
  • NIP-7 – dotyczy osób fizycznych, które nie podlegają rejestracji w CEIDG.

Informacje na temat Wykazu podatników VAT przekazywane są przez Ministerstwo Finansów w formie kampanii edukacyjno-informacyjnej „Bezpieczna transakcja”.

Zawieszona działalność gospodarcza a ponoszone koszty

Ustawa o swobodzie działalności gospodarczej wskazuje, że przedsiębiorca niezatrudniający pracowników może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej. Zawieszenie odbywa się na zasadach określonych w ww. ustawie. W tym czasie przedsiębiorca nie może osiągać bieżących przychodów z prowadzenia działalności. Prawo nie zwalnia go jednak z niektórych obowiązków oraz dopuszcza ponoszenie określonych kosztów.

Możliwość zawieszenia działalności gospodarczej to rozwiązanie, z którego korzysta wielu przedsiębiorców. Sprawdza się w okresie, gdy firma nie przynosi przychodów albo w przypadku innych okoliczności uniemożliwiających prowadzenie działań będących przedmiotem działalności gospodarczej. Warto jednak pamiętać, że nawet w okresie, gdy działalność jest zawieszona, na przedsiębiorcy mogą ciążyć pewne obowiązki. Co istotne, możliwe jest również ponoszenie pewnych kosztów.

Czytaj więcej